hắp thảo nguyên hàng ngàn hàng vạn đống tuyết, cả trời một màu trắng xóa bay lả tả phất phơ. Lều gia súc bị gió thốc lên, bò và cừu run lẩy bẩy.
Trong bán kính ba trăm kilomet, chỉ có mấy chục hộ gia đình, những thanh niên trí thức cùng đội với Khương Phượng Anh lần lượt về thành phố, còn lại một mình bà ở nhà Đức Lặc Cách Mã, một người mẹ già đã lục tìm hết tất cả đống da trong nhà, làm cho bà một chiếc giường dày dặn để sinh con, lại thêm vào rất nhiều phân bò khô, khiến đống lửa cháy bùng bùng ấm áp.
Bà đau tới mức mấy lần suýt bấu phập cả móng tay vào đùi, nhưng vẫn cố lết ra ngoài xúc đầy chậu tuyết Mông Cổ, nấu chảy ra để chuẩn bị cho lần vượt cạn.
Chính vào hôm đó, bà đã lê đôi chân nặng nề xuống nước tới Kỳ Lý tìm ông, nhưng ông đã bỏ đi không lời từ biệt. Mãi sau này bà mới biết ông đã cao chạy xa bay đưa cô em kết nghĩa Ô Vân Cách Nhật Lặc và mẹ về Bắc Kinh. Sau đó, bà khổ sở ngây ngốc đợi ở thảo nguyên gần một năm, cuối cùng khi trái tim nguội lạnh, bà ôm Khương Thượng Nghiêu về Vấn Sơn.

"Ông nội của Ô Vân bị nhốt trong lều gia súc, bố thì vào trường cán bộ Ngũ Thất (1)." Thời gian đầu lúc Khánh Đệ bỏ đi, Khương Thượng Nghiêu đã bị mẹ nghiến răng nghiến lợi cho một cái bạt tai. Sau này khi nói tới nguyên nhân, anh mới biết mình suýt chút nữa đã đi vào vết xe đổ của bố. "Năm đó trong lúc nguy cấp, bố vợ hiện nay của Ba Tư Cần đã đưa vợ và con gái về nhà ngoại, thảo nguyên Cách Căn Tháp Lạp. Khi ấy, Ba Tư Cần là người hướng dẫn xây dựng binh đoàn liên đội, lại là người bản địa, nên quan tâm chăm sóc tới mẹ con họ nhiều hơn, nhận Ô Vân Cách Nhật Lặc làm em kết nghĩa."
(1) Cách gọi khác của việc thanh niên trí thức bị đưa về nông thôn.
Còn về sau này...
"Mày và bố mày cũng giống nhau, thấy lợi mờ mắt, khốn nạn như nhau!" Sau khi cho anh một cái bạt tai, bà đã rủa anh như thế.
Khương Thượng Nghiêu châm thêm điếu thuốc nữa, đứng ngẩn người trước cửa sổ, nhìn cảnh xuân phủ đầy nửa thành phố.
"Vì vậy, ra sân khấu thì phải diễn cho hay." Khương Thượng Nghiêu ngồi xuống ghế sô pha, trầm giọng nói: "Trong lúc nguy cấp, đến cả Thiên vương lão tử hay Diêm vương gia cũng chẳng quản được. Nghiêm Quan, người cậu chọn thế nào?".
"Đều là những kẻ có kinh nghiệm, mồm mép lanh lợi."
Lưu Đại Lỗi xoa xoa tay, "Vương Bá Long sao vẫn chưa tới? Anh Hắc Tử cũng không thấy đâu? Mẹ ơi, con căng thẳng tới đau dạ dày mất".
"Hắc Tử và đồng nghiệp ăn cơm trưa, rồi đợi ở đó luôn, không đến đâu. Bá Long chắc tới muộn một chút." Khương Thượng Nghiêu nhìn đồng hồ đeo tay, ngay sau đó cười mắng. "Cũng may, cậu vẫn còn nhìn ra việc".
"Anh Khương, em đâu dám bì với anh? Nhân vật lẫy lừng khắp tỉnh, anh nhướng mắt lên một cái..."
Đang trong lúc cười đùa, chuông cửa reo vang, Lưu Đại Lỗi giật mình nhảy dựng lên, chạy ra nhìn qua mắt thần, rồi lập tức mở cửa, gọi: "Vương Bá Long, cuối cùng anh cũng đến. Mẹ kiếp, kịch hay chỉ chờ anh đến mở màn".
Vương Bá Long vừa vào cửa đã bị Lưu Đại Lỗi đập cho một cái, bóp bóp gáy, cười ha ha nói: "Anh Khương, mười hai chiếc xe, xe hàng và taxi đều có, sợ không đuổi kịp Audi A8, nên ngoài ra còn bố trí thêm hai chiếc Mitsubishi được cải trang. Từ khu tập thể đường sắt lên đường cao tốc, cứ tính năm phút đổi một chiếc xe cũng đủ dùng rồi, tuyệt đối bảo mật an toàn".
Vất vả khổ sở hơn ba mươi năm, cuối cùng cũng có cơ hội nhìn thấy sự xấu hổ bao trùm khắp khuôn mặt người đàn ông ấy. Khương Phượng Anh từ từ tiến về phía trước, không sao rứt được quá khứ nặng nề, bước chân muôn phần lê thê.
"Tư Cần Ba Lặc, lâu quá rồi không gặp."
Ba Tư Cần đứng sững ngoài cửa, chăm chú nhìn bà, khóe miệng khẽ rung, thời gian như trôi qua rất lâu, rất lâu, ông mới mở miệng chào, "Chào em, Phượng Anh".
Cô giúp việc cảm nhận được không khí căng thẳng trong phòng, "Tôi đang nấu dở đồ ăn trong bếp, tôi vào xem thế nào đã", nói xong liền vội vàng quay người vào bếp.
Những lời của cô giúp việc như nhắc nhở, Khương Phượng Anh bừng tỉnh, nghĩ đến người mẹ già vẫn còn ở ngoài ban công, liền mời Ba Tư Cần vào trong.
Bà cụ bị liệt nửa người, nhưng đã tự đẩy được xe lăn từ ban công vào phòng khách. Ánh mắt lướt qua con gái đang mím chặt môi thành một đường thẳng, dừng lại trên người Ba Tư Cần.
"Mẹ, đây là..." Khương Phượng Anh còn chưa giới thiệu xong, bà cụ đã kích động vịn tay vào xe lăn, như muốn đứng đậy, ánh mắt căm hận, chẳng khác nào mãnh thú chỉ chực lao về phía trước cắn xé con mồi.
"Mẹ!" Khương Phượng Anh vội vàng bước đến cản "Mẹ, mẹ cẩn thận một chút".
Hai mái đầu bạc như muốn kể lại toàn bộ những gian truân vất vả khó nói bằng lời suốt hơn ba mươi năm qua. Ba Tư Cần cắn chặt răng, đi lên trước nửa bước, cúi người hành lễ, nói: \'"Bác gái...".
Bà cụ chẳng thèm để ý tới người đàn ông này, chỉ dùng cánh tay khỏe mạnh còn lại nắm chặt tay con gái, ánh mắt vô cùng đau đớn, "Phượng Anh", bà khẽ gọi.
Khương Phượng Anh vuốt vuốt mu bàn tay nhăn nheo của mẹ, "Bọn con ra ngoài nói chuyện